InfoNu.nl > Huis en Tuin > Tuin > Snoeien van bomen

Snoeien van bomen

Snoeien van bomen Je hebt met zorg een boom gekocht en vervolgens dit jonge exemplaar aangeplant in de tuin. Maar dan? Hoe wordt dit jonge exemplaar een prachtige boom en een sieraad voor de tuin? Een goed uitgezochte boom hoeft waarschijnlijk niet eens gesnoeid te worden. Dit is ook de meest ideale situatie. Zo behoudt de boom immers zijn natuurlijke vorm. Maar er zijn altijd wel wat dode takken of er zit toch een tak hinderlijk in de weg. Mag je die zomaar wegknippen en wanneer is het daarvoor dan de beste tijd. Wanneer moet of kan een boom worden gesnoeid? Wat is knotten, kandelaberen of opkronen?
Bron: Creisi, PixabayBron: Creisi, Pixabay

Algemene snoeiregels voor bomen

Behoud de natuurlijke vorm van de kroon

Belangrijk is om de natuurlijke vorm van de boom in tact te houden. Daarom kunnen bomen het makkelijkst gesnoeid worden als het blad al gevallen is. De vorm van de kroon en de structuur van de takken is dan goed zichtbaar. Snoei de boom al gelijk in de eerste jaren. Zo wordt een goede structuur opgebouwd.

Snoei bomen met mate

Snoei, indien nodig, regelmatig en nooit te veel in één keer. Door te veel snoeien tijdens een snoeibeurt ontstaan wilde takken; de zogenaamde waterloten. Hierdoor haal je jezelf weer extra werk op de hals, want deze waterloten moeten verwijderd worden.

Dode takken in bomen

Voor elke boom is het belangrijk dat dode of zieke takken worden verwijderd. Naast dat het geen fraai gezicht is, is het ook beter voor de boom. Zieke en dode takken trekken namelijk nog meer ziektes en bacteriën aan.

Kruisende takken in bomen

Inspecteer de boom regelmatig op kruisende takken. Kruisende takken hebben de neiging elkaar te beschadigen, omdat ze steeds langs elkaar schuren. En beschadigde takken zijn extra vatbaar voor ziektes. Haal één tak of beide takken weg.

Zorg voor een open kroon in een boom

Voor alle bomen is het belangrijk dat de kroon niet te dicht wordt. Zorg dan ook dat de kroon goed open blijft, zodat er voldoende licht in de boom kan vallen.

Snoeien en vorst

Snoei nooit als het vriest. De vorst beschadigd de levende cellen, waardoor de snoeiwond veel meer tijd nodig heeft om te herstellen.

Snoei bomen in de zomer

Toch is veruit de beste periode om te snoeien de zomer. Door te snoeien worden wonden aan de boom veroorzaakt. De boom moet zorgen dat deze weer goed helen, dat kan hij het beste als de sapstroom zeer actief is en dat is in de zomer. Wacht tot de boom goed in blad zit en snoei voor de herfst. Bij het aanmaken van het blad in het voorjaar en bij het terugtrekken van de voedingsstoffen uit de bladeren in de herfst heeft de boom te veel energie nodig voor deze activiteiten. Midden in de zomer is het betrekkelijk rustig en kan de boom goed herstellen van snoeiwonden. Ideaal is snoeien in de periode mei tot september. Dit geldt uiteraard niet voor het knotten van wilgen: dat is een echte winterklus.

In de zomer snoeien kan als lastig ervaren worden. Doordat de boom vol in blad zit, is de structuur van de takken minder goed te zien. Als je twijfelt over wat wel of niet weggesnoeid kan worden, is het misschien handig om het een jaar uit te stellen. In de late herfst of in de winter, als al het blad van de boom is gevallen, kan veel beter gezien worden welke takken weg kunnen. Markeer deze takken door er bijvoorbeeld een touwtje om te hangen. In de daaropvolgende zomer kan je dan, zonder verder veel na te hoeven denken, aan de snoeiklus beginnen. Alle met een touwtje gemarkeerde takken kunnen dan worden weggesnoeid.

Begeleidingssnoei voor een vrije doorgang

Begeleidingssnoei is eigenlijk een snoeimethode die langs openbare wegen wordt toegepast. Het komt er op neer dat de onderste takken van de boom worden weggesnoeid, zodat het verkeer (o.a. hoge vrachtwagens) geen last hebben van de onderste takken. Op kleine schaal zou dit ook in de particuliere tuin van toepassing kunnen zijn. Heb je een boom langs een pad, bij het huis of naast het terras, dan kan ook hier, d.m.v. begeleidingssnoei gezorgd worden dat de doorgang en/of het uitzicht vrij blijft.

Kandelaberen is een speciale manier van bomen snoeien

Kandelaberen is een snoeitechniek, waarbij alle takken van een boom zodanig afgezaagd worden, dat de boom na de snoei iets weg heeft van een kandelaar. Het wordt toegepast voor bomen die moeilijk toegang hebben tot water en lucht, bij het verplanten van volwassen bomen of als rigoureuze verjongingssnoei. Kandelaberen is een vorm van knotten. Alle takken worden afgezaagd op ruime afstand van de stam (bij knotten wordt dieper weggezaagd). Door de forse snoei die zo wordt toegepast heeft de boom in verhouding te veel wortels (het natuurlijk evenwicht tussen wat zich boven en onder de grond bevindt is verstoord) en als reactie daarop zal de boom zo snel mogelijk nieuwe takken gaan vormen.

Niet alle bomen zijn geschikt voor deze snoeivorm. Platanus (Plataan) en Robinia (Acacia) zijn zeer geschikt. De Fagus (Beuk) juist weer helemaal niet, die krijgt verbrandingsverschijnselen op de bast van deze snoei-techniek. En voor fruitbomen is het funest. Die zullen het jaar daarop helemaal niet bloeien en dus ook geen vruchten vormen.

Knotten van bomen

Knotten is nog rigoureuzer dan kandelaberen. Bij het knotten worden alle gevormde scheuten (takken) volledig terug gezaagd tot op de stam of knot. De kop van de stam wordt door deze (jaarlijkse) snoei steeds dikker en er vormt zich zo een dikke "knot". Denk bij deze vorm van snoeien aan de kenmerkende Nederlandse knotwilgen en je begrijpt gelijk welke snoei-techniek hier wordt bedoeld.

Opkronen van de boom

Zoals al aangegeven bij de begeleidingssnoei is het mogelijk om een boom als het ware op te kronen. Opkronen betekent dat je zelf gaat bepalen hoe hoog de stam wordt en waar dus de kroon gaat beginnen. Opkronen gebeurt door simpelweg de onderste takken weg te zagen tot aan de stam. Je haalt net zoveel takken weg, totdat de boom de gewenste kroonhoogte heeft bereikt.

Let op: deze techniek is niet toepasbaar voor geënte bomen. De Catalpa bignonioides "Nana" (Bolcatalpa / Boltrompetboom) of Salix caprea "Kilmarnock" (Treurwilgje op stam) bijvoorbeeld zijn geënt en de stam groeit dus niet meer de hoogte in. Opkronen heeft hier geen zin. Voor geënte bomen geldt dan ook dat bij de aankoop al goed gelet moet worden of de boom de gewenste kroonhoogte heeft.

Top van de boom verwijderen

Als de top (de vanuit de stam doorgaande tak) uit de boom gehaald wordt, dan zullen er flinke zij-scheuten verschijnen. Zeker jonge bomen, die nog snel groeien, zullen forse scheuten maken. Deze zij-scheuten moeten wel regelmatig weggezaagd worden, want anders krijgt de boom een vreemde, breed uitwaaiende, vorm.

Lees verder

© 2009 - 2019 Martina, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Verschillende manieren voor het snoeien van bomen & heestersVerschillende manieren voor het snoeien van bomen & heestersHet snoeien van bomen en heesters is verbonden aan algemene snoeiregels. Omdat er zoveel verschillende soorten bomen en…
Pruimenboom snoeien, hoe en wanneerPruimenboom snoeien, hoe en wanneerPruimenbomen kun je het beste snoeien in de periode van medio april tot medio september. Snoei niet te veel takken, het…
Bomen snoeien: hoe en waaromBomen snoeien: hoe en waaromEen boom behoeft van nature geen snoei. Er waren reeds bomen op deze wereld voordat er mensen waren en deze bomen werden…
Hoe snoei ik mijn bolesdoorn of kogelesdoornHoe snoei ik mijn bolesdoorn of kogelesdoornEen bolesdoorn, ook wel kogelesdoorn genoemd, is een geschikte boom voor in de tuin. Door de boom niet te snoeien, zal d…
Tuin en tuinier tips - SnoeienTuin en tuinier tips - SnoeienHet doel van het snoeien van planten en bomen is ze mooi en gezond te houden. Belangrijk om te weten is wanneer je dit m…
Bronnen en referenties

Reageer op het artikel "Snoeien van bomen"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Henk Hidding, 10-10-2019 17:44 #7
Wanneer snoei ik bij voorkeur waterloten van eik? Ik wil hergroei van waterlot zo veel mogelijk voorkomen. Reactie infoteur, 20-10-2019
Waterloten moeten zo snel mogelijk worden verwijderd. U kunt ze afbreken of wegsnoeien.

Ruud Korte, 18-12-2016 16:27 #6
Hallo heb mijn stam gesnoeid moet ik er wat op smeren zoja wat?

Jan van de Wiel, 28-09-2016 13:28 #5
Goede middag,
ik heb bij mij langs de openbare weg drie eiken staan die een restant zijn van een slecht onderhouden houtsingel. Daardoor is de groei van de kroon belemmerd door de te dicht op elkaar staande bomen. Nu wilde ik deze drie eiken laten kandelaberen om de kroon weer een mooier (voller) aanzien te geven. Ik heb begrepen dat dit het beste kan in het voorjaar, klopt dat? En naar welke maand gaat dan de voorkeur uit? En maakt de soort eik iets uit?
met vriendelijke groeten

Jan van de Wiel

Petra, 08-06-2016 15:15 #4
Goedemiddag, ik heb onze bol acacia dit voorjaar gesnoeid in februari, dat doe ik eigenlijk elk jaar en elk jaar groeit de boom volop in de zomer. Maar nu zie ik nog geen groen sprietje op de gekortwiekte bol en maak me zorgen… kan het zijn dat ik verkeerd heb gesnoeid en hij daardoor helemaal geen bladeren meer krijgt dit jaar? Met de yrompetbloem heb ik dit jaar trouwens hetzelfde… deze is bij de buren allang weer uitgelopen maar bij mij nog steeds geen groen te zien…

Met vriendelijke groet,
Petra Hoogkamp Reactie infoteur, 12-06-2016
Beide bomen zijn geënte soorten. Als u onder de entplek heeft gesnoeid kan dat het probleem verklaren. Maar u klinkt ervaren, hier zal in uw geval dus waarschijnlijk geen sprake van zijn. Geduld hebben is nu even het enige wat u kunt doen. De grootste groeikracht is in deze periode, tot zo aan de langste dag. Er kan nog van alles gebeuren. Voor u het weet komen de groene puntjes misschien toch te voorschijn. Ik hoop het!

Jakob Bos, 14-10-2012 14:13 #3
Heb drie Lei Platanen op rij.Op zich zeer mooi maar de meeste blad zit boven in. Elk Boom heeft drie zijtakken de onderste tak heeft weinig blad tegen over gesteld bij de Bovenste Tak. Nou heb ik ergens gelezen en ben weer gaan zoeken dat door intelligente snoei het blad eerst op de onderste Tak komt dan op de tweede Tak en dan komt de Top met zijn Bladeren. Meen te hebben gelezen dat de onderste Tak geheel kaal gemaakt moet worden de Tweede Tak iets laten zitten van de jonge takjes 3 cm de Top zij takken 5 cm van de jonge zijtakjes. Door deze behandeling komt de vocht toestroom gelijkmatig bij elk blad. Is het Correct? Reactie infoteur, 14-10-2012
Deze snoeiwijze is mij niet bekend.
Mijn advies is om in een goed tuincentrum of bij een professionele kweker na te vragen of deze wijze van snoeien inderdaad het gewenste effect zal hebben.
Succes!

Herman Kok, 20-04-2012 18:23 #2
Wij hebben een meer dan 20 jaar oude Catalpa op de grens met de buren staan. De boom is meer dan 10 meter hoog en nooit echt gesnoeid. De kruin wordt wel erg breed met lange dunne takken. De mooie bladeren zijn in de loop van de jaren duidelijk kleiner geworden. (ook de "bonen"geven overlast, maar daar doen de buren niet echt moeilijk over). Ik wil wel wat doen aan hun verzoek de boom wat te "trimmen"/ snoeien.
Advies van een bedrijf die dat zou kunnen doen is "kandeleren of kandelaberen ". Maar ik lees daar zeer uiteenlopende meningen over. Maar als je toch wat moet/wil zou dit een optie kunnen zijn en heb ik dan na een paar jaar weer een redelijke boom? Reactie infoteur, 10-05-2012
Dit is zeker een optie. Na de drastische snoeibeurt ziet de boom er even niet uit, maar dat zal zich weer heel snel herstellen. In een mum van tijd staat er weer een prachtige en gezonde Catalpa in de tuin.

A. Dik, 27-03-2011 18:31 #1
Mijn buurman heeft ongevraagd bij mij in de tuin 2 grote bomen zo gesnoeid, zware takken er afgezaagd, 1 berk en een andere van wel 100 jaar oud en die bloeden nu al dagenlang, komt dit wel weer goed? Hij heeft er helemaal geen last van, maar houdt niet van groen en is bang voor wat blad dat natuurlijk ook wel zijn kant in de herfst op waait. Ik hoop dat het goed komt, hij doet het als ik niet thuis ben, ik heb er nog niets van gezegd, want ik wil geen ruzie, maar het staat me niet aan. Daarom hoop ik dat de bomen het overleven. In afwachting van uw antwoord, bij voorbaat hartelijke dank! Reactie infoteur, 28-03-2011
Wat een uiterst vervelende situatie!

Misschien kunt u de wonden nog behandelen met wondbalsem (verkrijgbaar in het tuincentrum). Dit voorkomt schimmelinfecties. De kracht van de sapstroom is in deze periode van het jaar heel sterk, het zal dus ook wel even duren voordat de wond volledig genezen is. Mogelijk komt het nog door de wondbalsem heen.

Maakt u zich over de overlevingskansen (nog) niet te snel zorgen. Dit is beslist geen ideale situatie, maar bomen kunnen veel hebben.

Infoteur: Martina
Laatste update: 04-11-2019
Rubriek: Huis en Tuin
Subrubriek: Tuin
Special: Snoeien
Bronnen en referenties: 2
Reacties: 7
Schrijf mee!