Woninginrichting: LED-verlichting schadelijk voor onze ogen?

Bij de inrichting van onze woning neemt de verlichting een belangrijke plaats in. Oordeelkundige gekozen en geplaatste lichtbronnen, zorgen voor sfeer en gezelligheid. Interieurverlichting kende de laatste jaren een opmerkelijke evolutie. Steeds meer landgenoten kiezen voor Light Emitting Diode (led), een realiteit waar men niet meer omheen kan. Maar wegen de voordelen van LED-verlichting wel op tegen de nadelen? Welk effect heeft LED- verlichting op ons zicht en op de gezondheid van onze ogen?

Wat is led-verlichting

Led- verlichting geraakte bij ons vooral de laatste jaren écht ingeburgerd. Toch dateert de uitvinding van deze led-verlichting al van 1927. Het was de Russische wetenschapper Oleg Losev die toen tot de ontdekking kwam dat diodes ook licht uitstraalden
wanneer er stroom werd doorgestuurd. Toch duurde het nog tot het begin van de jaren zestig, vooraleer de eerste led- lamp werd ontwikkeld. Zo een lamp is uiteindelijk opgebouwd uit verschillende Light Emitting Diodes (led). De lichtsterkte ervan is afhankelijk van de soort led's, van de kleur en van de gebruikte stralingshoek. Oorspronkelijk ging het ook bij led- verlichting om doodgewoon, wit licht. Om dit felle witte licht enigsziins te milderen, werd gebruik gemaakt van fosfor, die het led- licht zowel warmer als aangenamer maakte.

Led- technologie in volle ontwikkeling

Ondanks het sterk stijgend gebruik van led- verlichting bij onze interieurinrichting, wordt deze manier van verlichte toch nog vooral gebruikt bij grote bouwprojecten. Volgens verlichtingsdeskundigen wordt de led- technologie voor het gebruik in privé- woningen nog in volle ontgwikkeling.

Uitwisselbaarheid voor grotere duurzaamheid

Volgens de verlichtingsindustrie is het ontbreken van een standaardnorm momenteel het belangrijkste nadeel van de led- verlichting. Dat veroorzaakt problemen bij de uitwisselbaarheid van de verschillende led- verlichtingsbronnen. Als we met een defecte led- lamp worden geconfronteerd, kunnen we nu niet zomaar onmiddellijk een nieuwe led- lamp plaatsen, zoals dat met andere lichtbronnen wél het geval is. Dat is zeker niet handig en milieubewust. Momenteel wordt gewerkt aan het opstellen van standaardnormen, zodat uiteindelijk de lampen van verschillende producenten wél onderling uitwisselbaar zullen worden. Een belangrijke stap voorwaarts, want daardoor zullen de verschillende toestellen op led- verlichting ook heel wat duurzamer worden.

Prijskaartje voor velen een struikelblok

Een ander belangrijk nadeel en voor velen nog steeds een belangrijke struikelblok voor het kiezen van led- verlichting, is ongetwijfeld het prijskaartje. De prijs van led- verlichting zal pas dalen, wanneer de normen voor uitwisselbaarheid vastliggen. Daardoor zal het gebruik van led- verlichting in onze woningen nog sterker zal groeien.

Brede waaier aan mogelijkheden

Led- verlichting kent een groeiende belangstelling vanwege zijn brede waaier aan gebruiksmogelijkheden. Led- verlichting maakt het immers mogelijk verschillende soorten licht uit hetzelfde toestel te toveren. Er kan naar hartelust met kleuren en kleurschakeringen worden gespeeld. Led- verlichting biedt ons de mogelijkheid om het soort licht en de lichtsterkte naar onze voorkeur te wijzigen van bijvoorbeeld wit, koel licht tot het warmere halogeenverlichting. Dezelfde lamp kan op die manier voor verschillende doeleinden gebruikt worden, gaande van bureaulamp tot sfeerlicht.

Nog budget- én milieuvriendelijker

Led- verlichting gebruikt minder energie dan de klassieke verlichtingsmethoden. Volgens verlichtingsdeskundigen is het verschil in gebruik nochtans lang niet zo spectaculair dan dikwijls wordt voorgesteld. Niet zo verwonderlijk, want deze led- verlichting is momenteel nog in volle ontwikkeling. Met de recente aanpassingen, zal het gebruik ervan de komende jaren beslist stukken milieu- en budgetvriendelijker worden.

Design armaturen erg belangrijk

Het design van de lichtarmaturen voor led- verlichting, is van erg groot belang. Inderdaad, led's ontwikkelen zo'n warmte dat ze, zonder efficiënte koeling, zelfs zichzelf kunnen opbranden. Daardoor wordt niet alleen de levensduur van onze huidige led's erg beperkt. Ook de lichtkwaliteit wordt er nadelig door beïnvloed. Het design van de armaturen heeft dus nog een lange weg af te leggen. Ontwerpers moeten ervoor zorgen dat de vormgeving van de huidige armaturen zodanig wordt aangepast, dat ze voor de noodzakelijke afkoeling van de led's kunnen zorgen. Daardoor evolueren deze armaturen naar alsmaar kleiner, dunner én eleganter.

Led's kunnen netvlies ogen beschadigen

Iedere medaille heeft een keerzijde, en dat is ook hier niet anders. Recente wetenschappelijke studies, brachten aan het licht dat het gebruik van led- verlichting belangrijke nadelige gevolgen heeft voor de gezondheid van onze ogen en voor de kwaliteit van ons zicht. Dat is het gevolg van het feit dat led's tot maar liefst duizend maal helderder licht verspreiden dan om het even welke andere lichtbron. Dit veroorzaakt in vele gevallen oververmoeide ogen. Door hun erg fel licht kunnen led's zelfs het netvlies van onze ogen beschadigen. Deze straling veroorzaakt immers heel wat opeenvolgende chemische reacties, die ernstige oogschade kunnen veroorzaken. Netvliesschade veroorzaakt door led' s is definitief, en kan dus niet meer hersteld worden. Schade aan het netvlies is vooral ernstig wanneer het zich in het midden van ons gezichtsveld voordoet. Daar bevindt zich de gele vlek van ons oog, die op zijn beurt verantwoordelijk is voor de scherpteregeling van ons oog.