InfoNu.nl > Huis en Tuin > Doe het zelf > Klussen: solderen - zacht solderen & hard solderen

Klussen: solderen - zacht solderen & hard solderen

Klussen: solderen - zacht solderen & hard solderen Solderen is het verbinden van metalen door middel van een smolten metaal of legering met een lager smeltpunt. Er zijn vele toepassingen mogelijk: elektronica, sanitair, auto's, etc. Er zijn twee methoden: zacht en hard solderen. Zacht solderen gebeurt tussen de 90 en de 400 graden Celsius. Hard solderen gebeurt bij een smeltpunt boven de 400 graden. In dit artikel aandacht voor het solderen: verhitting, voorbereiding, het solderen, verbindingen, soorten soldeer en vloeimiddelen.

Verhitting

  • Het verhitten van kleine werkstukken kan door middel van een hobbybrander.
  • Het verhitten van grotere werkstukken heeft een professionele brander nodig (max. vlamtemperatuur 1800°C).
  • Voor hardsolderen is een combinatiebrander voor butaan of propaan met zuurstof aan te bevelen.

Voorbewerking

Zorg dat het werkstuk op de plaats van de verbinding schoon is, dus vrij van verf, vet, oxide, etc. Schuur en reinig het verbindingsoppervlak en breng er een vloeimiddel op aan. Dit vloeimiddel zorgt voor reiniging tijdens het solderen en dat het soldeer in de naad kan vloeien.

N.B. Door warmteverlies zal de werktemperatuur slechts de helft van de vlamtemperatuur bedragen. Bij voldoende temperatuur van het werkstuk smelt het soldeer en 'bevochtigt' het metaal en trekt in de naad door de capillaire werking.

Het solderen

Voor gebruik de soldeerbout vertinnen: soldeer aanbrengen op de verwarmde soldeerbout met vloeimiddel. Let erop dat bij oververhitting de kans op verbranden van de vloeimiddelen groot is. Kies dus een geschikte warmtebron. Zorg ook voor goede ventilatie!

Verbindingen

Door het soldeer-oppervlakte te vergroten wordt de verbinding versterkt. Er zijn 4 soorten verbindingen:
  1. stompe naad
  2. stripnaad
  3. lapnaad
  4. gesloten naad

Solderen van drinkwaterinstallaties

Bij drinkwaterinstallaties moet men gebruik maken van tin-zilver legering. Gebruik hierbij een geschikt vloeidmiddel

Soortensoldeer

  1. tinsoldeer massief 40/60 (verhouding tin/lood) voor algemeen gebruik (183°C-234°C)
  2. tinsoldeer harskern (hars is vloeimiddel) voor kleine en puntverbindingen van schoon koper, messing of vertinde materialen (183°C-234°C).
  3. printsoldeer 60/40 (verhouding tin/lood) voor elektronica.
  4. tin-zilver soldeer massief 96,5/3,5 (verhouding tin/zilver) voor drinkwaterinstallaties (221°C)

Vloeimiddelen

  1. S-39 zachtsoldeervloeistof voor algemeen gebruik
  2. S-65 zachtsoldeervloeistof voor koperen drinkwaterleidingen
  3. Purine zachtsoldeerpasta voor algemeen gebruik (m.u.v. aluminium)

Welk soldeer en vloeimiddel gebruiken bij de verschillende metalen?

Metalen (smeltpunt in Csolderen aansoort soldeersoort vloeimiddel
Koper (1084°C)kopertin-zilver soldeermassiefS-39/ S-65/ Purine
messingtinsoldeer massief/ tinsoldeer harskern/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ S-65/ Purine
ijzertinsoldeer massief/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ Purine
zinktinsoldeer massief/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ Purine
tintinsoldeer massief/ tinsoldeer harskern/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ S-65
loodtinsoldeer massief/ tinsoldeer harskern/ tin-zilver soldeer massiefS-39
Messing (880°C)messingtin-zilver soldeermassief/ tinsoldeer harskern/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ S-65/ Purine
ijzertinsoldeer massief/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ Purine
zinktinsoldeer massief/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ S-65
tintinsoldeer massief/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ Purine
loodtinsoldeer massief/ tinsoldeer harskern/ tin-zilver soldeer massiefS-39
IJzer (1535°C)ijzertin-zilver soldeermassief/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ Purine
zinktinsoldeer massief/ tin-zilver soldeer massiefS-39
tintinsoldeer massief/ tin-zilver soldeer massiefS-39
loodtinsoldeer massief/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ Purine
Zink (419°C)zinktin-zilver soldeermassief/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ Purine
tintinsoldeer massief/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ Purine
loodtinsoldeer massief/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ Purine
Tin (232°C)tintin-zilver soldeermassief/ tinsoldeer harskern/ tin-zilver soldeer massiefS-39
loodtinsoldeer massief/ tin-soldeer harskern/ tin-zilver soldeer massiefS-39
Lood (327°C)loodtin-zilver soldeermassief/ tin-zilver soldeer massiefS-39/ Purine

Lees verder

© 2008 - 2017 Etsel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
MetaalbewerkingMetaalbewerkingMetalen zijn er in vele soorten. Denk maar eens aan de sieraden die we dagelijks dragen. Tien tegen een dat we iets drag…
Het zachtsolderen van aluminium en aluminiumlegeringenHet zachtsolderen van aluminium en aluminiumlegeringenAluminium is door de oxidehuid Al2O3, de snelle warmte afvoer, het ontbreken van een temperatuur-indicatie omdat het met…
Klussen: solderen, knelfittingen, afvoerleidingen en kraanKlussen: solderen, knelfittingen, afvoerleidingen en kraanIn dit artikel over sanitair worden de volgende klussen beschreven: solderen, knelfittingen monteren, afvoerleidingen ma…
Het solderen in de electronicaHet solderen in de electronicaWe kunnen handmatig met een 40 Watt soldeerbout de electronische componenten op een Printed Circuit Board (PCB) solderen…
Glas in lood: minicursusGlas in lood kan een hele leuke bezigheid zijn. Maar je kunt hier niet zo maar mee beginnen. Daar zul je eerst de nodige…
Bronnen en referenties

Reageer op het artikel "Klussen: solderen - zacht solderen & hard solderen"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

K. Machielsen, 11-12-2011 16:28 #3
Ik zou graag kleine metalen modelletjes gaan maken voor grote sculpturen. Deze worden van staal, zink, lood, messing, roodkoper of brons. Omdat ik mijn beelden opbouw uit stukjes materiaal wil ik de afzonderlijke delen met elkaar kunnen verbinden zonder dat bv. een soldeerlasnaad die vlakbij zit weer wordt verwarmd en dus loslaat en/of vervormd. De materiaaldikte die ik gebruik is plaat max. 2 mm en rond 3 mm. Hoe krijg ik dat voor elkaar en met welke gereedschappen en materialen?
Graag uw advies. Bij voorbaat dank. Reactie infoteur, 12-12-2011
Lijkt mij heel moeilijk. Kan me voorstellen dat als je een nieuwe soldeerverbinding wilt maken bij een reed bestaande soldeerverbinding dat deze laatste ook weer loslaat… Volgens mij gewoon een kwestie van proberen.

Thomas, 15-11-2011 00:46 #2
Heb een klein vraagje i.v.m solderen. Ik heb een zilveren dunne armband die stuk is, graag had ik geweten of ik de twee stukken terug aan elkaar kan binden met zacht solderen met een 60/40 tin (60% tin 40% lood, eutectisch mengsel). Alvast Bedankt!

Omer Dogan, 26-04-2010 10:33 #1
Hallo ik had een vraag,
kunt u mij helpen om op deze vraag een antwoord te kunnen vinden?
welke toevoegmateriaal geeft de grootste sterkte in koper, kopereverbindingen, diemet 5%zilver of die met 40%zilver?

Infoteur: Etsel
Laatste update: 25-06-2015
Rubriek: Huis en Tuin
Subrubriek: Doe het zelf
Special: Klussen
Bronnen en referenties: 2
Reacties: 3
Schrijf mee!