Hubertusduin in Den Haag: een stukje duin in de stad

Sinds kort kun je met de auto vanuit Wassenaar via de N44 Den Haag binnenrijden door een nieuwe tussel dwars onder een duin door. Het duin heet het Hubertusduin, de tunnel de Hubertustunnel. Opvallend aan dit duin: een extra kunstmatig aangelegde heuvel om van het uitzicht te kunnen genieten, aangelegd in de crisistijd, de jaren dertig van de twintigste eeuw, door een aantal werklozen.

Waar ligt het Hubertusduin?

Het Hubertusduin ligt in de Haagse wijk Benoordenhout. Als je vanaf het Centrum of vanaf Centraal Station naar Scheveningen zou gaan, zie je het duin liggen rechts van de weg, halverwege het Centrum en Scheveningen. Als je met tram 9 zou gaan zie je hem eveneens aan de rechterkant liggen, aan de andere kant van het water. Schuin tegenover het Hubertusduin, een klein stukje verder, ligt Madurodam. Vrijwel naast het Hubertusduin bevindt zich een groot gebouw van het ministerie van verkeer en waterstaat. De scholen Aloysius College en Vrije School liggen tegenover respectievelijk naast het Hubertusduin.

Hubertustunnel genoemd naar Hubertusduin?

Jazeker, de Hubertustunnel, geopend in 2008, is genoemd naar het Hubertusduin waar hij deels onderdoor gaat. Als je vanuit Wassenaar Den Haag binnenrijdt, de N44 volgend, en dan richting Scheveningen, kom je de tunnel weer uit en zie je het duin direct naast je liggen.

De Hubertustunnel is ruim 1,5 kilometer lang. De bedoeling van deze tunnel is, dat het voor mensen van buiten Den Haag makkelijker wordt om snel Scheveningen te bereiken. Het gaat om bebouwde kom, je mag dus slechts 50 kilometer per uur rijden in deze tunnel. De aanleg van de tunnel heeft meerdere jaren geduurd. Voor een deel van de inwoners van de stad Den Haag is het een voorbeeld van de tunnelmanie die de gemeente beheerst; zo is er al het debacle met de tramtunnel die bergen gemeenschapsgeld heeft gekost, en die steeds weer problemen gaf voordat hij eindelijk klaar was (en nu gaat het prima!); en langs Centraal Station loopt ook een tunnel, daarvan ging de aanleg voorspoediger. Bij de Hubertustunnel zijn er ook geen enorme problemen geweest.

Een echt duin

Het Hubertusduin is een echt duin, bestaat al sinds begin zestiende eeuw. Een echte functie als duin heeft hij al lang niet meer, omdat er om heen woningen staan. Omdat hij eigenlijk niet nodig was, heeft hij in het verleden ook dienst gedaan als jachtterrein voor de koning.

Jaren dertig van de twintigste eeuw: werkgelegenheidsproject

De gemeente Den Haag besloot in de jaren dertig van de twintigste eeuw dat dit duin wel een mooi uitkijkpunt kon gebruiken. Werklozen zouden die dan aan moeten leggen. Het was niet het enige werkgelegenheidsproject in die tijd. De crisis, wereldwijd eind twintiger jaren begonnen, leidde tot grote armoede, werk was bijna niet meer te vinden. Het idee overheerste dat mensen niet langdurig thuis mochten blijven zitten, omdat dit hun problemen zou verergeren, maar ook omdat het moeilijker is om die mensen later weer wel te laten werken. Thuis zitten went, en maak er dan nog maar eens een goede burger van!

Mensen moesten in die tijd derhalve, om een (kleine) uitkering te krijgen, aan het werk gehouden worden. Je moest bijvoorbeeld je werklozenkaart laten stempelen, 2x per dag, zodat men wist dat je niet aan het rondhangen was, maar dat je probeerde werk te krijgen. Lange rijen voor de stempelposten! Ook moest je verplicht meedoen aan projecten zoals het Hubertusduin, als je daarom gevraagd werd.

Een groep werklozen was met schop en kruiwagen bezig om een extra hoge heuvel te bouwen midden op het Hubertusduin. Vanaf die heuvel een prachtig uitzicht over de stad (tegenwoordig helaas nauwelijks meer, doordat de bomen te hoog zijn geworden). Dit werd allemaal handmatig gedaan, en de heuvel werd toen al de Bloedberg genoemd, omdat de werklozen soms tot bloedens toe bezig waren met scheppen en sjouwen.