Biologisch/ecologisch tuinieren

Biologisch tuinieren is tuinieren met respect voor de natuur en vooral gericht op de menselijke gezondheid. Er wordt geen gebruik gemaakt van kunstmest of chemische bestrijdingsmiddelen. Ziekten en plagen worden op een natuurlijke manier bestreden. Ecologisch tuinieren, gaat nog een stapje verder. Het is niet alleen gericht op de gezondheid maar ook op de omgeving. Er wordt rekening gehouden met de onderlinge relatie tussen dieren, planten, mens en milieu

De gangbare teelt van groenten

Bij de gangbare teelt van groenten wordt de omgeving aangepast d.m.v. kunstmest en bestrijdingsmiddelen aan de gewassen. (voor een hogere productie van gewassen.) Er wordt voor één ras gekozen waardoor de schade bij ziekten en plagen ook groter is.

De productiewijze van zaad

Het gangbare geproduceerde zaad heeft al een hele bewerking achter de rug voordat het verkocht kan worden. Bij het telen van zaad moet het veld onkruidvrij zijn om te voorkomen dat er onkruidzaden worden vermengd met groentezaad. Het gewas wordt daarvoor behandeld met herbiciden. Daarna worden er groeiregulatoren (plantenhormonen) toegediend zodat het gewas tegelijkertijd rijpt en geoogst kan worden. Voor de oogst worden de planten kaal gemaakt met ontbladeringsmiddelen. Nu kan het machinaal te oogsten zaad gemakkelijker gewonnen worden. Tot slot worden de zaden behandeld met fungiciden zodat ze worden beschermd tegen schimmels.

Bij biologisch geteelt zaad wordt het onkruid niet doodgespoten maar mechanisch verwijderd. De oogst, het drogen en dorsen worden vaak handmatig gedaan. Omdat het gewas niet gelijktijdig rijpt wordt er meerdere keren geoogst. Biologische zaadteelt is arbeidsintensief daarom is het zaad ook duurder.

Biologisch/ecologisch tuinieren

Bij biologisch/ecologisch tuinieren, staat de natuur centraal. Dit betekent dat er gekozen wordt voor planten die geschikt zijn voor de bodem en het klimaat in de tuin. Groenten worden in het goede seizoen geteelt. Organische bemesting, biodiversiteit, wisselteelt en het bestrijden van ziekten en plagen met natuurlijke middelen zijn andere belangrijke onderdelen.

Bemesting

Bij de gangbare teelt van gewassen wordt gebruik gemaakt van kunstmest. Kunstmest werkt snel maar is ook snel uitgewerkt waarbij overschotten zoals nitraat in het grondwater terecht komt en voor vervuiling zorgt.

Bij bemesting met organisch materiaal (mest, compost) wordt dit door het bodemleven omgezet in humus. Humus is de leverancier voor voedingsstoffen die vrijkomen op het moment dat de plant ze nodig heeft. Humus ontstaat door ontbinding van plantaardig en dierlijk materiaal, levend of afgestorven, op of in de bodem. Bij de ecologische teelt wordt alleen gebruik gemaakt van minerale meststoffen die bij de ontginning het natuurlijke evenwicht en het milieu zo min mogelijk verstoren en belasten.

Wisselteelt

Door vruchtwisseling toe te passen krijgen ziekten en plagen minder kans om toe te slaan. Er is minimaal een schema van zes jaar nodig om ziekten te vermijden. Groepeer gewassen ook naar de benodigde hoeveelheid stikstof. (voedingsstoffen uit de bemesting)

• Koolgewassen
• Bladgewassen
• Vruchtgewassen
• Wortelgewassen
• Aardappelen
• Peulgewassen

Door dit schema toe te passen duurt het zes jaar voordat een gewas op dezelfde plek terug komt. Bovendien kan de bemesting op deze manier ook worden afgestemd op de behoefte van elk gewas.

Biodiversiteit

Onder biodiversiteit worden levende organismen, (schimmels, bacteriën, regenwormen, insecten, mollen) verschillende planten en dieren verstaan. De organismen breken dood, organisch materiaal (mest, blad) af tot humus. Deze humus levert weer voedingsstoffen aan levende planten.

Onder biodiversiteit wordt ook de variatie binnen een soort verstaan. Door verschillende rassen van één soort te kweken wordt het risico op een geheel mislukte oogst beperkt. Niet alle soorten zullen worden aangetast en verschillende soorten zijn bovendien ook goed voor verschillend smakende groenten.

Stimuleer biodiversiteit in de tuin door natuurlijke vijanden aan te trekken zoals egels, insecten etende vogels, padden enz. Elke plaag trekt bovendien zijn natuurlijke vijanden aan wacht daarom af met bestijden. Een beginnende aantasting, kan voordat hij uitgroeit tot een plaag worden beperkt door biodiversiteit in de tuin.

Ziekten en plagen

Ziekten en plagen kunnen worden bestreden met chemische middelen. Het gevaar bestaat dat insecten overleven en immuun worden voor deze middelen. De plaag wordt dan alleen maar erger. Bij het biologisch/ecologisch tuinieren is het nemen van preventieve maatregelen belangrijk. Sterke, gezonde planten worden minder snel aangetast.
Preventieve maatregelen zijn:

• Zorg voor een gezonde, humusrijke bodem – Te veel stikstof is niet goed voor de plant. Geef daarom niet meer compost dan de plant nodig heeft.
• Vruchtwisseling
• Combinatieteelt – Grote oppervlakken met hetzelfde gewas hebben een grotere kans op het ontwikkelen van plagen. Combineer daarom verschillende gewassen met elkaar.
• Trek natuurlijke vijanden naar de tuin d.m.v. nestkastjes en begroeiing. De plaag trekt ook zijn eigen vijanden naar de tuin.
• Omheiningen, (konijnen) insectengaas, (wortel, kool, preivlieg) vogelnetten, lijmband (rupsen) rondom de bomen en een gemalen schelpenpad tegen slakken

.

Bestrijding met natuurlijke vijanden:

• Egels, padden en huisspitsmuizen eten slakken en insecten
• Lieveheersbeestjes, oorwormen en sluipwespen – bladluis en wolluis
• Gaasvliegen, sluipwespen – witte vlieg