InfoNu.nl > Huis en Tuin > Producten > Diervriendelijke kleden van schapenvacht

Diervriendelijke kleden van schapenvacht

Diervriendelijke kleden van schapenvacht Een wollig schapenkleedje op de bank of op de vloer ziet er niet alleen heel knus uit, het geeft je interieur ook een natuurlijk tintje. En het is, sinds ze begin jaren tachtig nagenoeg verdwenen, weer helemaal hip. Maar niet iedereen houdt van het idee om een ‘dood dier’ voor de open haard te zien liggen. Gelukkig is er een goed alternatief: een kleed van schapenvacht dat geen levens eist. Zo’n kleed wordt gemaakt met behulp van een bijzondere techniek: vachtvilten.

Een vacht zonder huid

Vachtvilten houdt in dat alleen de vacht van het schaap gebruikt wordt en niet de huid. Elk jaar moeten schapen geschoren of geknipt worden en groeit de vacht opnieuw aan. De wol van het schaap gaat voor het grootste deel naar de wolfederatie, die door herders weleens beschouwd wordt als de ‘afvalberg’ voor wol. Daar waar een kudde schapen wordt ingezet voor natuurbeheer, zal doorgaans ook een enkele vacht achterblijven voor liefhebbers van spinnen of vilten en voor educatie. Wol is niet duur. Afhankelijk van het ras en de schapenhouder kun je al voor een paar euro zo’n vacht kopen.

Hoe werkt vachtvilten?

Om een kleed te maken van een schapenvacht, wordt de ruwe wol gebruikt. Dat betekent dat de wol niet gewassen of bewerkt wordt voor verwerking tot kleed. Vrijwel elke soort kan gebruikt worden, al is er wel veel verschil in lengte van de wol, omvang van de vacht en de kleur. Dat kan variëren van wit zijdezacht sluike wol tot korte stevige donkerbruine krulletjes. Maar ook grijs komt voor en eigenlijk alles daar tussenin. De vacht of een deel daarvan wordt ontdaan van de ergste viezigheid, zoals mest en takjes en strootjes. Daarna wordt de vacht ondersteboven op een grote tafel gelegd. Vervolgens kan de vacht bedekt worden met een dunne laag uitgeplozen wol, zogeheten kaardvlies. Er bestaan diverse technieken om het kaardvlies aan de vacht te laten hechten, maar in ieder geval worden hiervoor heet water, zeep en wrijving gebruikt. De dunne laag kaardvlies hecht zich dankzij de bijzondere eigenschappen van wol aan de korte, geschoren zijde van de vacht. Hierdoor ontstaat een kleed met een vilten onderzijde, dat minstens zo stevig is als een kleed waar de huid van het schaap nog aan vastzit.

Dierenleed

In sommige maatschappelijke kringen wordt vilten al heel lang gezien als een creatieve ‘must’. Kinderen leren het op scholen en hobbyclubs en het is ogenschijnlijk een milieuvriendelijke, diervriendelijke bezigheid. Er kleeft echter een grote ‘maar’ aan. Het kaardvlies dat veelal gebruikt wordt om te vilten, is vaak afkomstig van Merinoschapen. Deze wol is geliefd omdat het ragfijn van structuur is en daardoor heel prettig werkt. Het is goed te vormen en te bewerken. Helaas komt veel viltwol van deze Merinoschapen uit Australië. Van de Australische schapenhouderij is bekend dat de schapen er dikwijls gruwelijk lijden. De schapen geven veel wol dankzij talrijke huidplooien. Juist dat maakt dat zij gevoelig zijn voor een bepaalde aandoening (myasis): vliegen leggen graag hun eitjes in de vieze vacht die in de plooien zit. Men probeert dat te voorkomen door stukken huid de achterkant van het schaap te verwijderen. Op zich al niet erg diervriendelijk, maar erger nog is dat het bij ongeveer de helft van de schapen zonder enige vorm van verdoving gebeurt (gegevens 2014).

Verbetering van het dierenwelzijn

Weinig mensen zijn hiervan op de hoogte en werken dus indirect en onbewust mee aan dit dierenleed, simpelweg door het kaardvlies te gebruiken voor hun goedbedoelde hobby. Gelukkig zijn er steeds meer organisaties die meehelpen om verbetering in de situatie te bewerkstelligen, waaronder Bont voor Dieren. Ook schapenhouders zelf proberen een bijdrage te leveren aan verbetering van het dierenwelzijn. Zo wordt door een groeiende groep met behulp van een fokprogramma gezorgd dat de schapen van nature minder huidplooien hebben, zodat het wegsnijden overbodig is.

Bron: Echtzeitjohann / PixabayBron: Echtzeitjohann / Pixabay

Zo kies je een diervriendelijk kleed van viltvacht

Omdat mensen tegenwoordig erg veel waarde hechten aan duurzaamheid, waarbinnen dierenwelzijn een grote rol speelt, wordt steeds beter gelet op de herkomst van de producten die we gebruiken. Bij het vilten van schapenvachten is het dus niet alleen zaak om te letten op de omstandigheden waaronder de schapen leven die de vacht leveren, maar ook op de herkomst van het kaardvlies. Wolproductie staat anno 2016 nog in de kinderschoenen op het gebied van duurzaamheid. De door de Australische schapenhouderij beloofde verbetering per 2010 is helaas niet doorgevoerd. Wel is op kleine schaal het initiatief genomen voor zogeheten New Merino, afkomstig van schapen met minder huidplooien. Om zeker te weten dat er geen onnodig dierenleed heeft plaatsgevonden voor de vervaardiging van een schapenkleed, zijn diverse mogelijkheden. De belangrijkste is om de herkomst van de wol te achterhalen. In landen in Zuid-Amerika en in Nieuw Zeeland bijvoorbeeld, vindt het verwijderen van de huidplooien anno 2016 niet plaats omdat de infectieziekte daar vrijwel niet voorkomt.

Schapen in Europa

De (ruwe) vacht voor het vilten kan natuurlijk aangekocht worden via een bekende schapenhouder, zoals een kudde voor natuurbeheer of hobbymatige houder in de directe omgeving. Daar kan met eigen ogen bekeken worden hoe de schapen leven. Verder wordt het risico op dierenleed sterk teruggedrongen, zo niet gegarandeerd, als voor het vilten kaardvlies wordt gebruikt dat afkomstig is uit Europa, zoals het bergschaap dat onder andere gehouden wordt in Duitsland en Tirol. Hiermee is in ieder geval duidelijk dat het betreffende schaap behandeld wordt volgens de Europese normen voor dierenwelzijn en is uitgesloten dat de schapen ontveld worden, zoals dat in Australië gebeurt. Dat deze wol minder fijn van structuur is, heeft op het vilten van vachten geen nadelige invloed. Het juist uitstekend voor de kwaliteit van het kleed dat de viltlaag aan de onderzijde heel stevig is.

Lees verder

© 2016 - 2017 Chelsea, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Kenmerken echte UggsHoe kun je de echte Uggs van de neppe onderscheiden? Wat zijn de kenmerken van echte Uggs? Ze bepalen nu al twee jaar he…
Uggs: veelzijdig aanbod voor lente en zomerAls de winter erop zit is iedereen blij dat de laarzen weer in de kast kunnen. En de Uggsliefhebber kan zijn hart in de…
Ugg Australia schoonmaken met de care kitTegenwoordig zie je iedereen lopen met Uggs. Lekker warme voeten die geen kou hoeven te lijden. Maar hoe houd je deze su…
Decubitis/doorliggenBij mensen die geheel of gedeeltelijk bedlegerig zijn kan door bepaalde druk en schuifkrachten doorligwonden ontstaan. D…
Uggboots, blijvend populair en tijdloosUggboots, blijvend populair en tijdloosUgg laarzen zijn immens populaire laarzen van schapenvacht. Het leer zit aan de buitenkant en de vacht zit aan de binnen…
Bronnen en referenties
  • http://wol-k.i-pencil.nl/de-productie/
  • http://www.purewol.nl/Om-te-weten
  • https://www.bontvoordieren.nl/australische-merinowol-op-pijnlijke-wijze-verkregen/
  • http://www.meervilt.nl/diervriendelijkheid-van-wol/
  • Afbeelding bron 1: Echtzeitjohann / Pixabay

Reageer op het artikel "Diervriendelijke kleden van schapenvacht"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Chelsea
Gepubliceerd: 28-10-2016
Rubriek: Huis en Tuin
Subrubriek: Producten
Special: Duurzaamheid
Bronnen en referenties: 5
Schrijf mee!