Investeren in een huis: stilaan een idee uit het verleden?

Komt er stilaan een eind aan het klassieke idee van een eigen huis kopen als investering? Een hypotheek aflsuiten wordt alsmaar problematischer en een heleboel mensen kampen met zware hypotheekschulden. Bovendien zijn huizenprijzen sterk gedaald waardoor veel eigenaars verlies lijden bij een eventuele verkoop. Een woning huren lijkt op het eerste zicht dan ook voordeliger, zeker omdat de jongere generatie flexibeler is in het kiezen van een baan of verblijfplaats.

Een eigen huis kopen als investering voor de toekomst: het klassieke idee

Traditioneel wordt het investeren in een eigen woning door de meeste mensen gezien als een manier om je vermogen op te bouwen. Wanneer je een eigen huis koopt, richt je je in de eerste plaats op de lange termijn. Je lost een hypotheek af en tegelijkertijd kan je je eigen stek bewonen. Eens de hypotheek afbetaald is, kan je je honderd procent eigenaar van de woning noemen. Omwille van meerdere redenen lijkt het erop dat deze theorie van een huis als toekomstinvestering op de helling komt te staan, zeker in een verslechterende economie.

De nasleep van de ineengestorte huizenmarkt in Amerika

Heel de westerse wereld, met de Verenigde Staten op kop, ging er lang vanuit dat het kopen van een eigen woning een logische investering was. Kopen op krediet, in dit geval een hypotheek, is in de moderne maatschappij zodanig verankerd dat er weinig mensen zich vragen bij stelden. Dit veranderde in 2008, waarbij een crisis op de markt van de hypotheken in Amerika leidde tot een globale financieel-economische probleemsituatie. Banken moesten door de overheid gered worden om niet failliet te gaan en overheid belandden zelf in de schulden.

Hypotheekschulden stapelen zich op

Het kon niet op in het Amerika van vóór 2008: creditcards werden aangeboden aan relatief minder vermogende mensen en hypotheken werden vlot verstrekt aan mensen die het zich eigenlijk niet konden veroorloven. Veel mensen konden hun hypotheek niet afbetalen en de banken bleven zitten met huizen, waarvan de prijzen sterk daalden. Ook nu nog zijn er veel mensen in Nederland en België die met zware hypotheekschulden zitten. Anno 2011 zijn banken voorzichtiger geworden om hypotheken te verstrekken. Het is geen toeval dat bijvoorbeeld BNP Paribas zich heeft teruggetrokken uit de hypotheekmarkt in Nederland.

De verkeerde gedachte dat een huis altijd in waarde zal toenemen

Bovendien gaat het bovenvermelde klassieke idee ervan uit dat de waarde van een huis in de toekomst altijd zal toenemen. Op die manier hoopte men een interessante overwaarde te realiseren op de eigen woning en deze met een aardige winst te kunnen verkopen. Dit pakt niet altijd positief uit: de prijzen van huizen kunnen ook dalen. Tegenwoordig zijn er in Nederland veel woningen die bijvoorbeeld een jaar lang te koop staan, tot de verkoper het opgeeft en besluit om de woning met verlies te verkopen. Het probleem is dat bij een duidelijke prijsdaling op de huizenmarkt potentiële kopers nog even wachten omdat ze denken dat de prijzen misschien nóg verder zullen dalen.

Is huren voordeliger in tijden van crisis?

Al deze redenen zorgen ervoor dat jonge mensen eerder een afwachtende houding aannemen en de aankoop van een huis uitstellen. Hypotheeklasten kunnen een zware druk leggen op het maandelijks budget. Daarom gaan meer en meer mensen liever een woning of appartement huren en kijken ze verder de kat uit de boom op de huizenmarkt. Soms blijven jongeren zelfs tot 30 à 35 jaar bij hun ouders wonen om geld uit te sparen. Voorts wordt zo ook de verantwoordelijkheid van het huiseigenaar zijn uitgesteld, denk bijvoorbeeld aan het betalen van onderhoudswerken, of het betalen van eigendomsbelasting.

Flexibiliteit: de aankoop van een huis wordt minder vanzelfsprekend

Een andere reden die het aangaan van een hypotheek minder aantrekkelijk maakt, is de evolutie van de moderne maatschappij. In het verleden was het professioneel leven stabieler: als je een vaste baan had, dan kocht je een woning dichtbij en loste je er rustig een hypotheek voor af. In de moderne tijd is de werknemer flexibeler en minder gebonden aan de werkplek. Mensen die uitgekeken zijn op hun baan, nemen ontslag en zoeken het bij een andere werkgever. Het is dan ook minder vanzelfsprekend om een huis te kopen dichtbij je werkplek als je na verloop van tijd toch naar een andere omgeving verhuist.