Gebroken glas en porselein repareren

Een glas van waarde -dat kan ook emotionele waarde zijn- of een mooie en waardevolle schaal of vaas behandelt u met grote zorg en wordt nog met “ouderwets” handwerk gewassen. Maar een ongeluk zit in een klein hoekje en voor u het weet ligt het kostbare voorwerp geheel of gedeeltelijk in scherven. Met een goede voorbereiding, geduld en enige handigheid kunt u met lijm, fijn schuurpapier en wat spiritus het ongelukkige object weer repareren en in zijn oude glorie teruggeven. Met de moderne lijmen worden tegenwoordig betere resultaten bereikt dan vroeger. Sterke en hittebestendige epoxyharslijm bindt niet zo snel af en maakt het dus mogelijk de te lijmen delen rustig en goed aansluitend op hun plaats te drukken. De afbindtijden (droogtijden) zijn weliswaar verschillend, maar in een warme omgeving altijd korter. Nog sneller gaat het wanneer u het werkstuk vlak bij een warmte bron plaatst. Contactlijm is voordeliger in prijs, maar iets lastiger in het gebruik, omdat deze lijm snel droogt. Voor transparant glas zijn er speciale lijmen. Het is zeer de moeite waard om waardevolle stukken te repareren. Betreft het echter goedkoop glaswerk, dan kunt u dat maar beter in de glasbak gooien.

Eenvoudige breuken repareren

Een simpel, glad breukvlak bij glas of porselein kunt u met meer kans op succes repareren dan gecompliceerde breuken met veel scherven. Reparaties aan de steel of voet van een drinkglas vallen minder op dan reparaties aan de rand ervan. Voordat u porselein of glas gaat lijmen, ervoor zorgen dat de breukvlakken schoon zijn. Delen met een oplosmiddel (spiritus, alcohol etc.) reinigen en oude lijmresten en vetranden verwijderen. Naspoelen en drogen. De scherven goed samenvoegen en met plakband vastzetten. Alleen plakband gebruiken dat eenvoudig is te verwijderen. Dan de delen weer uit elkaar nemen en de breukvlakken met fijn schuurpapier ruw maken en vervolgens:

• Tweecomponentenlijm volgens de gebruiksaanwijzingen mengen, de scherven zorgvuldig van lijm voorzien en overtollige lijm met spiritus verwijderen.
• Tot de lijm aantrekt moeten de delen zorgvuldig op hun plaats worden gehouden.
• Bij glasvoetjes, oren van een vaas of kleine scherven kunt u deze met rollen boetseerklei tijdelijk ondersteunen. Bij grotere scherven het werkstuk met samengepropt aluminiumfolie of in een bak met zand steun geven.
• Moeten meerdere scherven worden aaneengelijmd, deze een voor een lijmen en de lijm tussentijds steeds laten drogen.

Meervoudige breuken repareren

Dergelijke reparaties zijn slechts de moeite waard bij grote, decoratieve stukken, zoals vazen of sierborden. De werkwijze is in principe dezelfde als bij enkelvoudige breuken. Iedere afzonderlijke scherf met een oplosmiddel reinigen. De scherven in de juiste volgorde samenvoegen en met plakband over de breuklijnen vastzetten. De scherven met viltstift nummeren en het plakband vervolgens weer verwijderen en de scherven weer van elkaar nemen, epoxyharslijm op de breukvlakken van de grootste scherven en de eerste in te zetten scherf aanbrengen en de beide delen stevig tegen elkaar aandrukken:

• van binnen naar buiten werken.
• de overtollige lijm met spiritus verwijderen.
• de schaal of vaas goed steunen en als de eerste scherven weer vastzitten de volgende lijmen.

Zo werkt u verder totdat het werkstuk zijn oorspronkelijke vorm heeft herkregen. Om het droogproces te versnellen kunt u een föhn gebruiken og het voorwerp in de nabijheid van een warmtebron te plaatsen. Na het drogen de lijmresten met een scheermesje met het oppervlakte gelijksnijden.

Kleine gaatjes en splinters

Bij transparant glas zijn afgesplinterde deeltjes moeilijk te verbergen. Bij waardevolle stukken kan het herstel beter aan de vakman worden overgelaten. Soms blijkt het lastig afgesprongen stukjes onzichtbaar te lijmen maar voor dit soort beschadigingen is er een speciale epoxyharslijm die minder opvalt dan de gewone soort. Splinteringen kunnen hiermee worden opgevuld en overgepenseeld:

• De beschadiging eerst met spiritus of alcohol schoonmaken.
• Epoxyharslijm met titaandioxide (een wit poeder in de handel in kunstschildermaterialen verkrijgbaar) mengen.
• De verkregen massa met een glad, rond staafje goed in de beschadiging drukken en luchtblaasjes vermijden.
• Overtollige en gemorste lijm met spiritus verwijderen.
• Is de massa afgebonden, dan de reparatie afschuren tot deze gelijk ligt met het oppervlak.

Bij diepe beschadigingen de vulmassa in meerder lagen aanbrengen, waarbij elke laag goed droog moet zijn alvorens een volgende wordt opgebracht. Het mengsel zodanig op kleur brengen dat deze overeenkomt met de kleur van het voorwerp. Grote voorwerpen ondersteunen zoals eerder aangegeven. Tenslotte een laagje blanke vernis over de reparatie aanbrengen om de porseleinglans te imiteren.